Đặt mục tiêu tháng một cách trung thực: kế hoạch chừa chỗ cho cuộc sống
Một tháng là khoảng thời gian vừa đủ để lập kế hoạch. Một đêm thì quá ngắn để thấy quy luật. Một năm thì quá dài để cảm nhận. Một tháng có vài ngày lễ, vài tuần vắng, vài tuần đông và, nếu may mắn, đủ ngày để nghỉ ngơi. Thế nhưng nhiều tài xế bước vào tháng chỉ với một cảm giác: "Tháng này mình phải làm cho tốt." Cảm giác đó gây căng thẳng, mà lại không cho bạn điều gì để làm mốc.
Hướng dẫn này nói về cách đặt một kế hoạch tháng mà bạn thật sự sống được với nó. Nó dành cho người chạy xe công nghệ hoặc taxi, hay làm tài xế riêng. Nó nói về cả thành phố của bạn, không chỉ sân bay. Đây là lời khuyên lập kế hoạch chung, không phải lời khuyên về tài chính, thuế hay pháp lý; nó không dùng số liệu thống kê và không hứa hẹn điều gì về một tháng nào. Với thuế, bảo hiểm và các quyết định về tiền, hãy hỏi một chuyên gia có chuyên môn.
Câu trả lời ngắn
- Một mục tiêu tháng tốt bắt đầu từ nhu cầu thật và giới hạn thật của bạn, không phải từ một hy vọng.
- Dùng khoảng và các tầng, chẳng hạn một mức sàn phải đạt và một mục tiêu bạn muốn đạt.
- Đưa vào cả những thứ không phải tiền: ngày nghỉ, chăm xe, thời gian cho gia đình và sức khỏe của bạn.
- Chia tháng thành các tuần, và nhìn lại vào cuối mỗi tuần.
- Hãy lường trước là mỗi tháng một khác. Mùa, ngày lễ, thời tiết và sự kiện đều có ảnh hưởng.
- Điều chỉnh bình tĩnh khi tháng thay đổi, không chạy đuổi vào cuối tháng.
- Coi mọi con số là ước tính. Giờ nào đông hay vắng là do thành phố quyết định, không phải bạn.
Vì sao mục tiêu tháng có thể trật
Mục tiêu hỏng vì những lý do rất bình thường.
- Đặt quá cao. Mục tiêu dựa trên tuần tốt nhất của bạn sẽ khiến bạn luôn thấy mình chậm.
- Bỏ qua nghỉ ngơi. Kế hoạch giả định ngày nào cũng đi làm sẽ đổ vỡ.
- Bỏ qua chi phí và việc chăm xe. Thời gian ở tiệm sửa xe hay một lần sửa chữa có thể làm thay đổi cả tháng.
- Chỉ có một con số. Một con số duy nhất không chừa chỗ cho một tuần vắng.
- Dễ dẫn đến chạy đuổi cuối tháng. Vài ngày cuối trở thành những ngày dài và mệt.
- Giấu kín. Nếu không ai ở nhà biết kế hoạch, sẽ không ai ủng hộ được.
Một mục tiêu trung thực không xóa bỏ sự bất định. Nó làm cho sự bất định trở nên xoay xở được.
Bắt đầu từ nhu cầu, không phải mong muốn
Hãy bắt đầu bằng một bức tranh rõ ràng về tháng của bạn.
- Liệt kê các nhu cầu cố định. Những khoản đến mỗi tháng: nhà ở, ăn uống, đi lại, điện thoại, bảo hiểm, tiền trả khoản vay và mọi thứ đều đặn khác.
- Liệt kê nhu cầu của chiếc xe. Nhiên liệu hoặc sạc, bảo dưỡng, lốp, vệ sinh và một khoản dự phòng nhỏ cho sửa chữa.
- Liệt kê các khoản không đều. Chi phí theo mùa, thuế bạn có thể phải nộp, chi phí học hành, ngày lễ và quà tặng.
- Liệt kê giới hạn của bạn. Bạn có thể làm việc an toàn bao nhiêu giờ, những ngày nghỉ nào được giữ cố định, những khung giờ nào bạn tránh.
- Liệt kê mong muốn của bạn. Điều bạn muốn dành dụm, học hay làm.
Hãy viết bằng đồng tiền của bạn và bằng lời của bạn. Mục đích là thấy tháng này phải lo những gì và bạn còn bao nhiêu chỗ trống. Nếu bạn không chắc về thuế hay các khoản khấu trừ, hãy hỏi một chuyên gia có chuyên môn.
Dùng các tầng
Một con số duy nhất thì mong manh. Các tầng thì linh hoạt.
- Mức sàn. Mức tối thiểu bạn cần cho tháng, cùng kế hoạch giúp bạn đạt được nó với số giờ bình thường và các ngày nghỉ còn nguyên.
- Mục tiêu. Điều bạn muốn đạt trong một tháng tốt.
- Mức vượt. Một phần thưởng, không phải yêu cầu. Nếu đạt được thì cứ tận hưởng. Nếu không, bạn cũng chẳng mất gì.
Hãy viết mỗi tầng thành một mô tả, không chỉ là con số: làm mấy ngày, khoảng bao nhiêu giờ một tuần và những ngày nghỉ nào được giữ. Ghi chép của chính bạn từ các tháng trước cho thấy điều gì là thực tế. Nếu bạn chưa ghi chép, hãy xem hướng dẫn về việc ghi lại giờ làm của chính mình một cách trung thực.
Những mục tiêu không phải tiền
Một tháng cũng là chuyện của sức khỏe, chiếc xe và cuộc sống của bạn.
- Ngày nghỉ: những ngày nghỉ bạn sẽ giữ mỗi tuần.
- Giấc ngủ và bữa ăn: một nhịp bạn giữ được.
- Chăm xe: một lần bảo dưỡng, rửa xe, lốp và kiểm tra những thứ cơ bản.
- Kỹ năng: học thêm một khu mới của thành phố hoặc quy luật của giờ vắng.
- Thời gian cho gia đình: những buổi tối, bữa ăn hay sự kiện bạn sẽ không bỏ lỡ.
- Giấy tờ: hồ sơ bạn sẽ cập nhật đều đặn. Xem hướng dẫn về việc ghi lại quãng đường và chi phí.
- Mục tiêu cá nhân: tiết kiệm, một khóa học, một chuyến đi, một kỳ nghỉ.
Những mục tiêu này bảo vệ bạn khỏi một tháng kết thúc với tiền trên giấy mà chẳng còn gì trong người.
Chia tháng thành các tuần
Kế hoạch tháng chỉ hiệu quả nếu bạn hành động theo được mỗi tuần.
- Cho mỗi tuần một hình dạng. Những ngày bạn làm, những ngày bạn nghỉ và khoảng bao nhiêu giờ.
- Lên kế hoạch quanh những ngày đã biết: ngày lễ, kỳ nghỉ của trường, sự kiện lớn, mùa thời tiết và những ngày đi lại nhiều.
- Lường trước các tuần không đều. Tuần này có thể nhiều hơn, tuần kia ít hơn. Đó là bình thường.
- Nhìn lại mỗi tuần. Một cái nhìn ngắn xem tuần đó thế nào, bằng lời của bạn.
- Điều chỉnh nhẹ nhàng. Nếu một tuần vắng, đừng làm tuần sau quá dài. Hãy giữ phần nghỉ của bạn.
Để lên kế hoạch chi tiết cho một tuần, xem hướng dẫn về việc sắp xếp giờ làm theo tuần và các ngày nghỉ.
Biết rằng mỗi tháng một khác
Không tháng nào giống tháng nào, và kế hoạch của bạn nên biết điều đó.
- Ngày lễ và kỳ nghỉ của trường thay đổi cách mọi người đi lại trong thành phố của bạn.
- Thời tiết thay đổi số người ra ngoài và mức an toàn của đường sá.
- Sự kiện có thể làm một buổi tối nhộn nhịp và để các ngày quanh đó vắng lặng.
- Cuộc sống của chính bạn cũng thay đổi: ốm đau, nhu cầu gia đình, sửa xe.
Khi nhìn lại các tháng trước, hãy hỏi xem chúng khác ở điểm nào. Một tháng vắng có thể có lý do. Một tháng đông có thể không lặp lại. PeakMere có thể cho bạn thấy khi nào thành phố có khả năng đông hay vắng, nhưng mọi thứ trên đó đều là ước tính, nên hãy dùng nó như một lời chỉ dẫn, không phải một lời hứa.
Khi tháng không đi theo kế hoạch
Sớm muộn gì điều đó cũng xảy ra.
- Kiểm tra sự việc trước. Là ít giờ hơn, giờ vắng hơn, thêm chi phí hay điều gì khác?
- Đừng tự trách mình. Một tháng chỉ là một tháng.
- Điều chỉnh những tuần tiếp theo trong giới hạn của bạn. Thêm vài giờ nếu bạn đã nghỉ ngơi đủ và việc đó an toàn. Đừng thêm những giờ làm bạn kiệt sức.
- Cắt giảm một khoản chi hoặc hoãn một mục tiêu nếu điều đó hợp lý hơn là lái xe khi mệt.
- Nhờ giúp sớm, từ gia đình, người bạn tin cậy hoặc một chuyên gia, nếu tiền đang eo hẹp.
- Rút ra một điều. Tháng sau bạn sẽ làm khác đi điều gì?
Đừng bao giờ dùng những ngày cuối tháng để đuổi theo một con số khi đang mệt. Tài xế mệt là một rủi ro, và không con số nào đáng đánh đổi bằng một vụ tai nạn.
Khi tháng suôn sẻ
- Nghỉ ngơi. Một tháng tốt không có nghĩa là bạn nên tiếp tục mà không nghỉ.
- Đừng tự động nâng mục tiêu. Hãy giữ mức bạn có thể lặp lại.
- Để dành một ít, nếu bạn có thể, cho những tháng vắng hơn.
- Ghi lại điều đã hiệu quả, để dùng lại.
Nhìn lại hàng tháng
Cuối tháng, hãy dành chút thời gian cho vài câu hỏi.
- Tôi có giữ được các ngày nghỉ của mình không?
- Tháng này có lo đủ những gì cần lo không, và còn lại gì?
- Những tuần nào khó nhất, và vì sao?
- Chiếc xe cần gì?
- Tôi cảm thấy thế nào vào cuối tháng?
- Một thay đổi cho tháng sau là gì?
Hãy viết câu trả lời trong vài dòng. Vậy là đủ.
Danh sách kiểm tra nhanh
- Bắt đầu từ nhu cầu và giới hạn thật của bạn.
- Dùng các tầng: mức sàn, mục tiêu và mức vượt.
- Đưa nghỉ ngơi, chăm xe và gia đình vào kế hoạch.
- Chia tháng thành các tuần và nhìn lại mỗi tuần.
- Nhớ rằng mỗi tháng một khác và các con số chỉ là ước tính.
- Đừng đuổi theo một con số vào cuối tháng khi đang mệt.
PeakMere cho thấy nhịp của thành phố trong cả ngày, để kế hoạch tháng dựa trên quy luật thật chứ không phải hy vọng.